ലണ്ടന്‍: ബ്രിട്ടനിലെ ഒക്ടോബര്‍ ബജറ്റ് വെല്ലുവിളികള്‍ നിറഞ്ഞതായിരിക്കുമെന്നും സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയെ ശരിയായ പാതയില്‍ നിലനിര്‍ത്താന്‍ കടുത്ത തീരുമാനങ്ങള്‍ വേണ്ടിവരുമെന്നും പ്രധാനമന്ത്രി ആന്‍ഡി ബേണ്‍ഹാം. അതേസമയം, നികുതി വര്‍ധിപ്പിച്ച് കുടുംബങ്ങളുടെയും സ്ഥാപനങ്ങളുടെയും സാമ്പത്തിക ഭാരം വീണ്ടും കൂട്ടരുതെന്ന് കണ്‍സര്‍വേറ്റീവ് പാര്‍ട്ടി മുന്നറിയിപ്പ് നല്‍കി. ഒക്ടോബര്‍ 28നാണ് ചാന്‍സലര്‍ ജോണ്‍ ഹീലി പുതിയ സര്‍ക്കാരിന്റെ ആദ്യ ബജറ്റ് അവതരിപ്പിക്കുന്നത്. ഉയരുന്ന സര്‍ക്കാര്‍ കടമെടുപ്പ് ചെലവും പണപ്പെരുപ്പവും ബജറ്റിന് മുന്നോടിയായി സര്‍ക്കാരിന് വലിയ സമ്മര്‍ദമാണ് സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നത്. ഓഗസ്റ്റില്‍ ബ്രിട്ടനിലെ പണപ്പെരുപ്പം 2.9 ശതമാനത്തില്‍നിന്ന് 3.1 ശതമാനമായി ഉയര്‍ന്നിരുന്നു. മിഡില്‍ ഈസ്റ്റിലെ സംഘര്‍ഷത്തെ തുടര്‍ന്ന് എണ്ണവിലയും മറ്റു ഊര്‍ജവിലകളും ഉയര്‍ന്നതാണ് പണപ്പെരുപ്പം വര്‍ധിക്കുന്നതിന് പ്രധാന കാരണങ്ങളിലൊന്ന്. ഉയര്‍ന്ന ഇന്ധനവിലയും ഊര്‍ജച്ചെലവും കുടുംബ ബജറ്റുകളിലും സമ്മര്‍ദം വര്‍ധിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്.

ലോകസാമ്പത്തിക സാഹചര്യങ്ങള്‍ തന്നെ കടുത്ത വെല്ലുവിളിയിലാണെന്നും പ്രത്യേകിച്ച് മിഡില്‍ ഈസ്റ്റിലെ സംഘര്‍ഷം ബ്രിട്ടന്റെ സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയെയും ബാധിക്കുന്നുണ്ടെന്നും ബേണ്‍ഹാം പറഞ്ഞു. ജനങ്ങളുടെ ജീവിതനിലവാരമോ രാജ്യത്തിന്റെ സാമ്പത്തിക സ്ഥിരതയോ അപകടത്തിലാക്കുന്ന തീരുമാനങ്ങള്‍ സ്വീകരിക്കാന്‍ സര്‍ക്കാര്‍ ഉദ്ദേശിക്കുന്നില്ലെന്നും അദ്ദേഹം വ്യക്തമാക്കി. വരാനിരിക്കുന്ന ബജറ്റില്‍ കടുത്ത തീരുമാനങ്ങള്‍ വേണ്ടിവരുമെന്നും ബേണ്‍ഹാം ഇതിനകം സൂചന നല്‍കിയിട്ടുണ്ട്. അതേസമയം ഉയര്‍ന്ന കടമെടുപ്പ് ചെലവ് നിയന്ത്രിക്കുകയും സര്‍ക്കാരിന്റെ ധനകാര്യ ചട്ടങ്ങള്‍ പാലിക്കുകയും ചെയ്യേണ്ടത് ചാന്‍സലര്‍ ജോണ്‍ ഹീലിക്ക് വലിയ വെല്ലുവിളിയാണ്. നികുതി വരുമാനം വര്‍ധിപ്പിക്കുക, ചില മേഖലകളിലെ ചെലവ് നിയന്ത്രിക്കുക തുടങ്ങിയ വഴികളാണ് സര്‍ക്കാരിന് മുന്നിലുള്ള പ്രധാന സാധ്യതകള്‍. എന്നാല്‍ ആദായനികുതി, വാറ്റ്, നാഷണല്‍ ഇന്‍ഷുറന്‍സ് എന്നിവയുടെ നിരക്ക് ഉയര്‍ത്തില്ലെന്ന ലേബറിന്റെ മുന്‍ വാഗ്ദാനങ്ങള്‍ ചാന്‍സലറുടെ തീരുമാനങ്ങള്‍ക്ക് കൂടുതല്‍ നിയന്ത്രണങ്ങള്‍ സൃഷ്ടിക്കുന്നുണ്ട്.

മുന്‍ ബാങ്ക് ഓഫ് ഇംഗ്ലണ്ട് ചീഫ് ഇക്കണോമിസ്റ്റ് ആന്‍ഡി ഹാള്‍ഡേന്‍ ഉള്‍പ്പെടെയുള്ള സാമ്പത്തിക വിദഗ്ധര്‍ സ്വകാര്യ മേഖലയ്ക്കുമേല്‍ കൂടുതല്‍ നികുതി ഭാരം ചുമത്തുന്നതിനെതിരെ നേരത്തെ മുന്നറിയിപ്പ് നല്‍കിയിട്ടുണ്ട്. സാമ്പത്തിക വളര്‍ച്ച മന്ദഗതിയിലായിരിക്കെ നികുതി വര്‍ധന സ്ഥാപനങ്ങളുടെ നിക്ഷേപത്തെയും തൊഴില്‍ സൃഷ്ടിയെയും ബാധിച്ചേക്കുമെന്നാണ് വിമര്‍ശകരുടെ വാദം. സര്‍ക്കാരിന്റെ ചെലവ് പദ്ധതികള്‍ക്ക് പണം എവിടെനിന്ന് കണ്ടെത്തുമെന്ന കാര്യത്തില്‍ വ്യക്തത വേണമെന്ന് പ്രതിപക്ഷ കണ്‍സര്‍വേറ്റീവുകളും ആവശ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. ഉയര്‍ന്ന നികുതി, കൂടുതല്‍ കടമെടുപ്പ്, അല്ലെങ്കില്‍ ചെലവ് കുറയ്ക്കല്‍ എന്നിവയില്‍ ഏത് മാര്‍ഗമാണ് സര്‍ക്കാര്‍ സ്വീകരിക്കുകയെന്ന് വ്യക്തമാക്കണമെന്ന് കണ്‍സര്‍വേറ്റീവ് നേതാവ് കെമി ബാഡനോക്ക് നേരത്തെ പാര്‍ലമെന്റില്‍ ആവശ്യപ്പെട്ടിരുന്നു. 2024ല്‍ മുന്‍ ചാന്‍സലര്‍ റേച്ചല്‍ റീവ്‌സ് തൊഴിലുടമകളുടെ നാഷണല്‍ ഇന്‍ഷുറന്‍സ് സംഭാവന വര്‍ധിപ്പിച്ച തീരുമാനം സ്ഥാപനങ്ങളുടെ തൊഴില്‍ ചെലവ് ഉയര്‍ത്തിയെന്ന വിമര്‍ശനവും തുടരുകയാണ്. വ്യക്തികള്‍ക്കുള്ള നാഷണല്‍ ഇന്‍ഷുറന്‍സ് വര്‍ധിപ്പിച്ചില്ലെങ്കിലും തൊഴിലുടമകളുടെ സംഭാവന വര്‍ധിപ്പിച്ചതിന്റെ സാമ്പത്തിക ബാധ്യത ഒടുവില്‍ തൊഴിലാളികളെയും സ്ഥാപനങ്ങളെയും ബാധിക്കുമെന്നാണ് വിമര്‍ശകരുടെ വാദം. പണപ്പെരുപ്പവും ഉയര്‍ന്ന ഊര്‍ജവിലയും കടമെടുപ്പ് ചെലവും ഒരേസമയം സമ്മര്‍ദം സൃഷ്ടിക്കുന്ന സാഹചര്യത്തില്‍, ഒക്ടോബര്‍ 28ലെ ബജറ്റില്‍ സര്‍ക്കാര്‍ സ്വീകരിക്കുന്ന നികുതി-ചെലവ് നയങ്ങളിലേക്കാണ് ഇനി ബ്രിട്ടന്റെ ശ്രദ്ധ.