ലണ്ടന്: '90 സെക്കന്ഡിനുള്ളില് മുറി തണുപ്പിക്കും', 'മുന് നാസ എന്ജിനീയര്മാര് വികസിപ്പിച്ച സാങ്കേതികവിദ്യ' തുടങ്ങിയ അവകാശവാദങ്ങളോടെ സമൂഹമാധ്യമങ്ങളില് പ്രചരിക്കുന്ന പോര്ട്ടബിള് എയര് കണ്ടീഷണര് പരസ്യങ്ങളില് വീഴരുതെന്ന് യുകെയിലെ അഡ്വര്ടൈസിങ് സ്റ്റാന്ഡേര്ഡ്സ് അതോറിറ്റി (എഎസ്എ) മുന്നറിയിപ്പ് നല്കി. കടുത്ത ചൂടില് കുറഞ്ഞ ചെലവില് മുറി തണുപ്പിക്കാനുള്ള ഉപകരണങ്ങള് തേടുന്നവരെ ലക്ഷ്യമിട്ടാണ് ഇത്തരം പരസ്യങ്ങള് ഫേസ്ബുക്ക്, യൂട്യൂബ് ഉള്പ്പെടെയുള്ള ഓണ്ലൈന് പ്ലാറ്റ്ഫോമുകളില് വ്യാപകമായി പ്രചരിക്കുന്നത്. ചെറിയ ഉപകരണം മിനിറ്റുകള്ക്കുള്ളില് ഒരു മുറിയോ വീടുമുഴുവനായോ തണുപ്പിക്കുമെന്ന അവകാശവാദങ്ങള് യാഥാര്ഥ്യത്തിന് നിരക്കാത്തതാകാമെന്ന് എഎസ്എ വ്യക്തമാക്കി.
എയര് കണ്ടീഷണറല്ല, ചെറിയ ഫാനോ 'ഇവാപറേറ്റീവ് കൂളറോ'
70 മുതല് 120 പൗണ്ട് വരെ വില ഈടാക്കി വില്ക്കുന്ന പല ഉപകരണങ്ങളും യഥാര്ഥ എയര് കണ്ടീഷണറുകളല്ലെന്നാണ് പരിശോധനകളില് കണ്ടെത്തിയത്. വെള്ളം നിറയ്ക്കാവുന്ന ചെറിയ ടാങ്കും ഫാനും ഉള്പ്പെടുന്ന 'ഇവാപറേറ്റീവ് കൂളര്' വിഭാഗത്തിലുള്ള ഉപകരണങ്ങളാണ് പലതും. യൂട്യൂബിലെ 'പ്രോപ്പര് ഡിഐവൈ' ചാനല് നടത്തുന്ന സിവില് എന്ജിനീയര് സ്റ്റുവര്ട്ട് മാത്യൂസ് ഇത്തരം ഉപകരണങ്ങളില് ഒന്ന് 70 പൗണ്ട് നല്കി വാങ്ങി പരിശോധിച്ചിരുന്നു. ഉപകരണം തുറന്നപ്പോള് വെള്ളം വലിച്ചെടുക്കുന്ന കാര്ഡ്ബോര്ഡ് മാതൃകയിലുള്ള ഫിനുകളും അതിലൂടെ കാറ്റടിക്കുന്ന ചെറിയ ഫാനും മാത്രമാണ് കണ്ടെത്തിയത്. ഏതാനും പൗണ്ടുകള് മാത്രം വിലവരുന്ന ഉപകരണമാണ് ഉയര്ന്ന വിലയ്ക്ക് വില്ക്കുന്നതെന്നായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ വിലയിരുത്തല്. വെള്ളം ബാഷ്പീകരിക്കുന്നതിലൂടെ പുറത്തേക്കുവരുന്ന വായുവിന്റെ താപനില നേരിയ തോതില് കുറയ്ക്കുകയാണ് ഇത്തരം ഉപകരണങ്ങള് ചെയ്യുന്നത്. വരണ്ട കാലാവസ്ഥയില് ഇവയ്ക്ക് പരിമിതമായ പ്രയോജനം ലഭിക്കാമെങ്കിലും ഈര്പ്പം കൂടുതലുള്ള സാഹചര്യങ്ങളില് കാര്യമായ ഫലം ലഭിക്കണമെന്നില്ല. യഥാര്ഥ എയര് കണ്ടീഷണറുകള് പോലെ മുറിയിലെ ചൂട് പുറത്തേക്ക് മാറ്റുന്നതിനുള്ള കംപ്രസറോ റഫ്രിജറന്റ് സംവിധാനമോ ഇവയ്ക്കില്ല.
എഐ ദൃശ്യങ്ങളും വ്യാജ റിവ്യൂകളും
'വിപ്ലവകരമായ കൂളിങ് സാങ്കേതികവിദ്യ', 'ബ്രിട്ടിഷ് എന്ജിനീയറിങ്', 'രഹസ്യ കണ്ടുപിടിത്തം' തുടങ്ങിയ അവകാശവാദങ്ങളും പരസ്യങ്ങളില് ഉപയോഗിക്കുന്നതായി എഎസ്എ കണ്ടെത്തി. ചില പരസ്യങ്ങളില് ചെമ്പ് കോയിലുകളും സങ്കീര്ണമായ യന്ത്രഭാഗങ്ങളും ഉള്പ്പെടുന്ന എഐ നിര്മിത ദൃശ്യങ്ങള് ഉപയോഗിച്ച് ഉല്പന്നത്തിന് അത്യാധുനിക സാങ്കേതികവിദ്യയുണ്ടെന്ന പ്രതീതി സൃഷ്ടിക്കുന്നതായും റിപ്പോര്ട്ടുകളുണ്ട്. ഉപകരണം ഉപയോഗിച്ചയുടന് മുറിയുടെ താപനില വലിയ തോതില് കുറഞ്ഞുവെന്ന രീതിയിലുള്ള വ്യാജമോ തെറ്റിദ്ധരിപ്പിക്കുന്നതോ ആയ ഉപഭോക്തൃ റിവ്യൂകളും പരസ്യങ്ങളുടെ വിശ്വാസ്യത വര്ധിപ്പിക്കാന് ഉപയോഗിക്കുന്നു. പ്രകടനക്ഷമത, വൈദ്യുതി ഉപയോഗം, പണലാഭം എന്നിവ സംബന്ധിച്ച അതിശയോക്തിപരമായ അവകാശവാദങ്ങളും ശ്രദ്ധയില്പ്പെട്ടിട്ടുണ്ടെന്ന് എഎസ്എ അറിയിച്ചു.
വ്യാജ പരസ്യങ്ങള് തിരിച്ചറിയാന് ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടത്
ചെറിയ ഉപകരണം വീടുമുഴുവന് ഏതാനും മിനിറ്റുകള്ക്കുള്ളില് തണുപ്പിക്കുമെന്ന അവകാശവാദം, രഹസ്യ കണ്ടുപിടിത്തത്തെക്കുറിച്ചുള്ള നാടകീയ കഥകള്, ഒരേ രീതിയില് അമിതമായി പ്രശംസിക്കുന്ന റിവ്യൂകള്, അക്ഷരപ്പിശകുകളും മോശം ഭാഷയും, പരസ്പരം പൊരുത്തപ്പെടാത്ത ബ്രാന്ഡിങ് എന്നിവ സംശയിക്കേണ്ട സൂചനകളാണെന്ന് എഎസ്എ അറിയിച്ചു. വില്പ്പനക്കാരന്റെ യഥാര്ഥ വിലാസമോ ബന്ധപ്പെടാനുള്ള വിവരങ്ങളോ വെബ്സൈറ്റില് ലഭ്യമല്ലാത്തതും മുന്നറിയിപ്പായി കണക്കാക്കണം. വില്പ്പനക്കാരന്റെ വെബ്സൈറ്റിലുള്ള സാക്ഷ്യപത്രങ്ങളെ മാത്രം ആശ്രയിക്കാതെ സ്വതന്ത്ര റിവ്യൂകള് പരിശോധിക്കണമെന്നും ഉല്പന്നത്തിന്റെ സാങ്കേതിക സവിശേഷതകള് യഥാര്ഥ പോര്ട്ടബിള് എസികളുടേതുമായി താരതമ്യം ചെയ്യണമെന്നും അധികൃതര് നിര്ദേശിച്ചു.
നിയമലംഘനം നടത്തുന്ന പരസ്യങ്ങളെ കണ്ടെത്താന് എഐ അധിഷ്ഠിത നിരീക്ഷണ സംവിധാനം ഉള്പ്പെടെ ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ടെന്ന് എഎസ്എ അറിയിച്ചു. നിയമവിരുദ്ധ പരസ്യങ്ങള് നിരോധിക്കാനും അവ പിന്വലിക്കാന് നിര്ദേശിക്കാനും അതോറിറ്റിക്ക് കഴിയും. നിര്ദേശം അനുസരിക്കാത്ത സ്ഥാപനങ്ങളുടെ കേസുകള് ട്രേഡിങ് സ്റ്റാന്ഡേര്ഡ്സ് പോലുള്ള ഏജന്സികള്ക്ക് കൈമാറി തുടര്നടപടി സ്വീകരിക്കാം. സംശയകരമായ പോര്ട്ടബിള് എയര് കണ്ടീഷണര് പരസ്യങ്ങള് കണ്ടാല് എഎസ്എയ്ക്ക് റിപ്പോര്ട്ട് ചെയ്യണമെന്നും 'വിശ്വസിക്കാനാകാത്തത്ര മികച്ച ഓഫര്' എന്ന് തോന്നുന്ന അവകാശവാദങ്ങളെ അതീവ ജാഗ്രതയോടെ സമീപിക്കണമെന്നും അധികൃതര് ആവശ്യപ്പെട്ടു.